Tips oss: | Send e-post

Publisert 26.02.2018

    Bioenergi Finnøy kan berga Stavanger sine klimamål

    Stavanger kommune har som mål å redusera utsleppa av klimagassar med 50 prosent innan 2030. Bruken av naturgass frå Lyse til oppvarming av veksthusa i  tomatnæringa i Finnøy og Rennesøy, derimot, vil føra til at utsleppa aukar med heile 34 prosent når desse kommunane blir ein del av storkommunen i 2020.

    Tekst og foto: Jon Asgaut Flesjå

    Det var NRK ,Rogaland som først omtala saka. Ei sak som blir møtt med både skepsis internt i produsentmiljøet, og som blir sett på som ei kjempestor utfordring for både næringa og det politiske miljøet i dei dei to tomatkommunane, og ikkje mint i den nye storkommunen. To kommunar som står for over 50 prosent av heile den norske tomatproduksjonen.

    No kan likevel løysinga vera at dei eldsjelene som i snart 10 år har arbeidd med å på plass eit biogassanlegg på Finnøy, kan sitja med nøkkelen til å løysa heile denne store utfordringa når det gjeld Stavanger kommune sine klimamål. Klimamålsetjingar som også har blitt kritisert fordi dei ikkje er ambisiøse nok. I hovudsak på grunn av at dei ligg betydeleg under målsetjingar i andre storbyar som Trondheim, Bergen og Oslo.

    Prosjektet ligg klart i skuffa
    -Me føler på ein måte at me har arbeidd litt mykje i motbakke i alle desse åra, sjølv om både byråkratar og enkelte leiande politikarar har heia på oss i form av munnlege støtteerklæringar, seier Kristian Spanne. Han er dageleg leiar i Bioenergi Finnøy, og har saman med ein annan pensjonist, Trond Spanne og styret, stått hardt på i store delar av alle desse 10 åra for å overtyda både bønder, gartnarar, lokale- og fylkeskommunale politikarar, og sentrale styresmakter på ulike nivå om at dette er framtida mot eit meir miljøvennleg samfunn. Eit prosjekt som er eit vinn-vinn tiltak med store synergiar inn mot ei langt meir berekraftig framtid for svært mange næringsaktørar.

    Aksjekapitalen på 200 000 kroner er naturleg nok brukt opp for lenge sidan. Likevel har både Spanne og styret i laget stått hardt på fordi dei har hatt stor tru på det, og mange titals timar med «gratisarbeid» er lagt ned. Trua på at dette likevel er framtida har vore drivkrafta hjå dei to innovative og aldrande pensjonistane. Mest fordi det kan løysa mange av dei miljø- og klimamessige utfordringane som begge dei to så viktige primærnæringane for både Finnøy og Rennesøy representerer, og som har stor overføringsverdi og betydelege synergiar.

    -Berre sjå her, proklamerer Kristian, og legg rykande ferske teiknar på bordet over det prospektet som er tenkt bygd på Lauvsnes på Finnøy. Det til ein kostnad på 37 millionar kroner. Tomtespørsmålet er alt avklart med Finnøy kommune, og sluttproduktet skal i første omgang bli produksjon av heile 15 Gwh (15 millionar kilowattimar) rein og miljøvennleg biogass til ein pris av 50 øre per kwh som kan distribuerast ut til tomatgartnarane i kommunen. Ei næring som årleg har eit behov på om lag 40Gwh, og som i dag er basert på brenning av naturgass frå anlegget på Kårstø som energi­kjelde. Då med betydelege utslepp av klimagassen CO2 som konsekvens.

    Innsatsfaktorane i biogassanlegget er om lag 20 000 tonn husdyrgjødsel frå høns, gris og storfeproduksjonen på Finnøy, i tillegg substratar som fiskeslam, slakteavfall, daud oppdrettsfisk og tomatlauv frå tomatnæringa sjølv.

    -Me kan også ta hand om dei om lag 150 000 hønene som årleg blir gassa i hel og destruert frå dei mange hønsehusa i det som blir landets største eggkommune etter 2020. I tillegg har me alt matavfall som i dag ikkje ein gong renovasjons­selskapet vårt tek hand om på ein berekraftig måte, poengterer ein entusiastisk dagleg leiar.

    I sluttproduktet skal då husdyrbøndene sjølv, som då leverer husdyrgjødsel til anlegget, få tilbake ei «rein» og flytande gjødsel der innhaldet av fosfor (P) er redusert med heile 70 prosent og innhaldet av nitrogen (N) med 30 prosent. Fosforgjøsla kan ein så gjerne eksportera til kornbøndene på austlandet som har for lite av dette.

    -Det fine er at nitrogenet då kjem ut i form av amoniumnitrat (NH3), som er den enklaste måten for plantene å ta nitrogenet opp på. Denne gjødsla er svært lettflytande ved at ein har teke ut store mengder tørrstoff (sjå skisse), og er lett å spreia på ein miljøvennleg måte ved hjelp av eksempelvis Agromiljø sitt miljøvennlege spreieslangekonsept. I tillegg kan det spreiast på kulturbeite i store delar av sesongen. Dermed kan også bøndene redusera sine behov for meir lagringskapasitet slik det no kjem framlegg om i dei nye spreieforskriftene for husdyrgjødsel, fortel Kristian.

    -Altså ein vinn-vinn situasjon for både bønder og gartnarar, ved at tomatgartnarane får rein energi til sine veksthusanlegg og bøndene får tilbake miljøvennleg gjødsel som sparer dei for pengar, reduserer klimautsleppa og som gir ein langt betre agronomi som sluttprodukt.

    Hydrogengass til hurtigbåtar som sluttprodukt
    Etter at dei ulike substrata har vore gjennom prosessen i reaktoren, vil CO2 gass og Metangass vera to av sluttprodukta. Desse to gassprodukta skal då igjennom ein reinseprosess (CO2) før den kan tilførast gartneria som vekststimuli. Metangassen må også gå gjennom ei oppgradering ved å bli tilført propan før den kan sendast ut på gassnettet, om ein får løyve til bruk av det.

    -Ein annan måte å gjera denne «reinsinga» på, er at ein etablerer eit anlegg for produksjon av hydrogen (H) i tillegg til at ein får ut elektrisitet og CO2 til gartneria som sluttprodukt. Då kan eksempelvis rutegåande båtar og ferjer som går på hydrogen bli ein kjøpar av dette. Som du skjønar så finns det mange plussfaktorar og store moglegheiter i eit slikt biogassanlegg, slår Kristan fast.

    -Kanskje blir det slik at hurtigbåtane eller ferjene legg til kai for å bunkra opp hydrogengass som drivstoff i nærleiken til eit slikt lokale biogassanlegg på øyane i Finnøy i framtida, avsluttar den visjonære og innovative 70-åringen.
    Han har alt vore i kontakt med sentrale personar, som er premissleverandørar for hurtigbåttrafikken i regionen, om eit slikt framtidig alternativ. Då med utgangspunkt i at både hurtigbåt- og ferjetrafikken skal ha nullutslepp frå sine båtar frå 2022.

    No håpar Spanne at snart 10 år i motbakke for å så inn dette framtidsretta grøne energi- og miljøkonseptet verkeleg kan få bein å stå på. Då i lys av gartneri- og husdyrnæringa sine forsterka miljøkrav som er rett rundt hjørne. Men også i lys av Stavanger kommune sine ambisiøse klimamålsetjingar

    -Det er vel ein gong slik at det er i motbakke det går oppover. Det får me håpa at i alle fall blir tilfelle med Biogass Finnøy til slutt, ironiserer Spanne. Han merkar i desse dagar ei gryande interesse også frå kommunar nordover langs Vestlandet for «Bioenergi Finnøy» sitt biogasskonsept. Men det er vel her på og i Finnøy-Rennesøy me har dei beste føresetnadane for å lukkast, spør Kristian og spelar med det ballen enno ein gong over til dei kommunale beslutningstakarane for å få drahjelp.

    For aksjekapitalen til Finnøy Bioenergi AS er i null for lenge sidan, etter snart 10 år i motbakke. Det same er «lommeboka»…

     

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 17.09.2018 - 19:22
    45A8701F-2B98-4741-A8E0-9AB98979A7A9.jpeg

    Nye Stavanger vil ha Finnøy med på «Hjem-jobb-hjem»

    Ei samrøystes Fellesnemd for Nye Stavanger,vedtok i dag at prosjektrådmannen for den nye storkommunen skulle gå i dialog med fylkeskommunen med tanke på at også Finnøy og Rennesøy skulle bli med i den såkalla «hjem-jobb-hjem» ordninga.Då i form av ei sterkt rabattert billettordning på hurtigbåt og event. supplerande tog og buss.Det var representanten Frode Myrhol frå FNP (folkeaksjonen nei til bompenger) som fremja forslaget.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 16.09.2018 - 00:03
    58518102-D2C0-42F8-999E-429A8AB4A9F8.jpeg

    Bil kjørte av vegen ved Hagatunet

    Politiet melder på Twitter i kveld at ein bil har kjørt utfor vegen ved Hagatunet i Judaberg sentrum.Det er betydeleg materielle skader på bilen,og det skal berre vera føraren som har vore i bilen då ulykka skjedde.Ambulansepersonell skal vera på staden.Føraren skal vera oppegåande,og såleis ikkje alvorleg skada.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 12.09.2018 - 15:00
    bustader sjernarøy.jpg

    «Treng ikkje fleire bustadfelt»

    Rådmann Karin Dokken Austvik ser ikkje behov for å setta av meir areal til bustader i Finnøy.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 11.09.2018 - 15:07
    Odd Bleie.jpg

    Bleie trekkjer seg ut av politikken

    Nåverande varaordførar i Finnøy,Odd Bleie frå Senterpartiet, har både pensjonert seg som bonde,og vil frå neste år også tre tilbake frå lokalpolitikken.-Eg har gitt beskjed til nominasjonskomiteen at det ikkje blir aktuelt å bli med vidare,seier Bleie til ØP-nett.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 10.09.2018 - 22:28
    EA167CD5-D219-4D72-9023-C85917F29E79.jpeg

    Storsiger til Finnøy

    Finnøy vann heile 5-0 over botnlaget Tasta 2 på Leikvoll i kveld.Dermed ligg laget enno på direkte opprykksplass,berre to poeng bak Kvitsøy, etter at øyalaget noko overraskande gjekk på ein skikkelig smell heime mot Pol i siste serierunde.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 10.09.2018 - 17:29
    85FC8E9A-A0D7-4CC8-9384-2530854CB1A9.jpeg

    Finnøy kommune fekk 45,8 millionar i «Jackpot»

    Av Jon Asgaut Flesjå

    Tildelinga frå det mykje omtala Havbruksfondet er no klart for 2018.Som landets 5.største oppdrettskommune,får Finnøy tildelt heile 45,8 millionar ubudsjetterte kroner direkte inn i kommunekassa alt i løpet av dei første dagane.Rennesøy vil også få sin del av denne» fondskaka»,og kan bokføre 7,2 millionar friske kroner på sin kommunerekneskap for i år.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 10.09.2018 - 14:37
    sjernarøy kunstgress33.jpg

    Beklagar at det går så seint

    Sjernarøy IL vil ha kunstgrasbane, men får ikkje svar frå kommunen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 06.09.2018 - 16:02
    DSC_32141.JPG

    På veg ut

    Gro Skartveit og Heidi Skifjell står føre ein travel haust med store endringar i kvardagen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 05.09.2018 - 14:33
    886A4A3D-73B7-468E-A703-F8035C916C78.jpeg

    Lensmannkontoret på Judaberg består

    Ryfylkeøyane lensmannsdistrikt betjene i dag kommunane Rennesøy,Kvitsøy og Finnøy.Etter forslag frå politimesteren, vil tjenestestaden på Judaberg halda fram,men vil ikkje lenger vera ein eigen administrasjonsstad for ei tenesteeining som i dag,men bli ein framskoten lokasjon av Stavanger politistasjon.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 04.09.2018 - 14:11
    folk2.jpg

    Vil låna deg og venene dine

    Har du tanker om korleis ein skapar eit godt lokalsamfunn? No kan du vera med på å rigga Nye Stavanger kommune.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 04.09.2018 - 05:48

    Stortap for Finnøy

    Finnøy gjekk på eit stortap ,0-5,i bortekampen mot Hundvåg 2 i går kveld.Etter at laget også måtte nøye seg med berre eitt poeng i forrige bortekamp mot Sola 3,saktar dei no også akterut i kampen mot opprykk til 5.divisjon.Kvitsøy som framleis held fram med si imponerande seiersrekke,ligg no fem poeng framfor på toppen av tabellen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 03.09.2018 - 13:34
    brann ombo1.jpg

    Henlegg brannen på Ombo

    Politiet er ferdig med Ombo-brannen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 24.08.2018 - 08:18
    dronebilde judaberg halvard bøe.jpg

    Finnøy nr 144 i NM

    Finnøy kommune blir på NHO sitt nye kommunebarometer rangert høgare enn Rennesøy. (Foto: Halvard Bøe)

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 21.08.2018 - 22:53
    993DD1B7-CB06-434D-A502-974786798545.jpeg

    Tørkekrisa gir tomme blomkålhyller

    Den ekstreme varmen og tørken både i Norge og store delar av Europa i sommar, fører til at butikkane ikkje lenger får tak i blomkål. På KIWI-butikken i Fåhagen var det berre eit papirstykke å finna i grønnsaksdisken der blomkåla til vanleg er å finna.Der stod det å lesa at både Norge og heile Europa nå nærmast er tomme for blomkål, og at prisane fyk til himmels.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 20.08.2018 - 23:07

    På tabelltopp med 10 mann

    Finnøy befesta sin posisjon på tabelltoppen i si pulje saman med Kvitsøy, etter at dei vann 3-0 over «polske» Brodd 3 på Leikvoll i kveld.Heimelaget måtte spela store delar av kampen med berre 10 mann,etter at keeperdebutant Marton Østebøvik vart utvist berre 20 minuttar ut i kampen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 18.08.2018 - 16:45
    DSC_5003.JPG

    Vått, rått og flott

    Innsatsen var på topp i det våte element. Prestisje og knallharde duellar, rå styrke og ulik taktikk, mens flere hundre sto på kaia og heia deltakarane fram.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 18.08.2018 - 12:04
    marit vignes1.jpg

    Populær kulturpris til Marit

    Finnøy kommune sin aller siste kulturpris går til Marit Meltveit Vignes.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 18.08.2018 - 11:58
    DSC_4417.JPG

    Festivalen er i gang

    Regnet la ingen dempar på stemninga då Tomatfestivalen 2018 opna.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 17.08.2018 - 14:57
    IMG_5840.JPG

    Klima og Miljø på fagdagen

    Tomatprodusentane i Finnøy og Rennesøy er bekymra for auka Co2 avgift.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 17.08.2018 - 13:00
    DSC_2873.JPG

    Vasking av tunnelane

    Ved midnatt natt til måndag 20. august startar Statens vegvesen vasking av E39 Byfjordtunnelen og Mastrafjordtunnelen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 16.08.2018 - 13:55
    DSC_3277.JPG

    Taco i godt tomatvêr?

    Det såg veldig vått ut, men så....

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 16.08.2018 - 13:47
    DSC_4273.JPG

    Den store dagen

    42 elevar starta i fyrste klasse i dag.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 08.08.2018 - 09:40
    dugnad.JPG

    Idrettslaget treng dugnadsfolk

    Meld frå om du skal vera med på dugnad. Finnøy IL treng deg.

    Med sin enorme dugnadsinnsats spelar Finnøy Idrettslag ei sentral rolle for å få til Tomatfestivalen, men dugnadssjef Kristian Spanne slit litt med å få respons frå folket:

    - Me skal ha 250 menneske på dugnad og me har fått svar frå 80 som skal vera med og 25 som ikkje kan vera med. Men eg treng svar fråd dei siste 160. Me treng å vita om dei kjem eller ikkje, seier han.

    Dugnaden startar allereie litt på onsdag og blir avslutta søndag.

    - Det er lette oppgåver, slik at alle kan delta. Det er berre å ta kontakt med meg på telefon 915 25 019, oppfordrar Spanne.

    » Les heile saka