Tips oss: | Send e-post

Publisert 26.02.2018

    Bioenergi Finnøy kan berga Stavanger sine klimamål

    Stavanger kommune har som mål å redusera utsleppa av klimagassar med 50 prosent innan 2030. Bruken av naturgass frå Lyse til oppvarming av veksthusa i  tomatnæringa i Finnøy og Rennesøy, derimot, vil føra til at utsleppa aukar med heile 34 prosent når desse kommunane blir ein del av storkommunen i 2020.

    Tekst og foto: Jon Asgaut Flesjå

    Det var NRK ,Rogaland som først omtala saka. Ei sak som blir møtt med både skepsis internt i produsentmiljøet, og som blir sett på som ei kjempestor utfordring for både næringa og det politiske miljøet i dei dei to tomatkommunane, og ikkje mint i den nye storkommunen. To kommunar som står for over 50 prosent av heile den norske tomatproduksjonen.

    No kan likevel løysinga vera at dei eldsjelene som i snart 10 år har arbeidd med å på plass eit biogassanlegg på Finnøy, kan sitja med nøkkelen til å løysa heile denne store utfordringa når det gjeld Stavanger kommune sine klimamål. Klimamålsetjingar som også har blitt kritisert fordi dei ikkje er ambisiøse nok. I hovudsak på grunn av at dei ligg betydeleg under målsetjingar i andre storbyar som Trondheim, Bergen og Oslo.

    Prosjektet ligg klart i skuffa
    -Me føler på ein måte at me har arbeidd litt mykje i motbakke i alle desse åra, sjølv om både byråkratar og enkelte leiande politikarar har heia på oss i form av munnlege støtteerklæringar, seier Kristian Spanne. Han er dageleg leiar i Bioenergi Finnøy, og har saman med ein annan pensjonist, Trond Spanne og styret, stått hardt på i store delar av alle desse 10 åra for å overtyda både bønder, gartnarar, lokale- og fylkeskommunale politikarar, og sentrale styresmakter på ulike nivå om at dette er framtida mot eit meir miljøvennleg samfunn. Eit prosjekt som er eit vinn-vinn tiltak med store synergiar inn mot ei langt meir berekraftig framtid for svært mange næringsaktørar.

    Aksjekapitalen på 200 000 kroner er naturleg nok brukt opp for lenge sidan. Likevel har både Spanne og styret i laget stått hardt på fordi dei har hatt stor tru på det, og mange titals timar med «gratisarbeid» er lagt ned. Trua på at dette likevel er framtida har vore drivkrafta hjå dei to innovative og aldrande pensjonistane. Mest fordi det kan løysa mange av dei miljø- og klimamessige utfordringane som begge dei to så viktige primærnæringane for både Finnøy og Rennesøy representerer, og som har stor overføringsverdi og betydelege synergiar.

    -Berre sjå her, proklamerer Kristian, og legg rykande ferske teiknar på bordet over det prospektet som er tenkt bygd på Lauvsnes på Finnøy. Det til ein kostnad på 37 millionar kroner. Tomtespørsmålet er alt avklart med Finnøy kommune, og sluttproduktet skal i første omgang bli produksjon av heile 15 Gwh (15 millionar kilowattimar) rein og miljøvennleg biogass til ein pris av 50 øre per kwh som kan distribuerast ut til tomatgartnarane i kommunen. Ei næring som årleg har eit behov på om lag 40Gwh, og som i dag er basert på brenning av naturgass frå anlegget på Kårstø som energi­kjelde. Då med betydelege utslepp av klimagassen CO2 som konsekvens.

    Innsatsfaktorane i biogassanlegget er om lag 20 000 tonn husdyrgjødsel frå høns, gris og storfeproduksjonen på Finnøy, i tillegg substratar som fiskeslam, slakteavfall, daud oppdrettsfisk og tomatlauv frå tomatnæringa sjølv.

    -Me kan også ta hand om dei om lag 150 000 hønene som årleg blir gassa i hel og destruert frå dei mange hønsehusa i det som blir landets største eggkommune etter 2020. I tillegg har me alt matavfall som i dag ikkje ein gong renovasjons­selskapet vårt tek hand om på ein berekraftig måte, poengterer ein entusiastisk dagleg leiar.

    I sluttproduktet skal då husdyrbøndene sjølv, som då leverer husdyrgjødsel til anlegget, få tilbake ei «rein» og flytande gjødsel der innhaldet av fosfor (P) er redusert med heile 70 prosent og innhaldet av nitrogen (N) med 30 prosent. Fosforgjøsla kan ein så gjerne eksportera til kornbøndene på austlandet som har for lite av dette.

    -Det fine er at nitrogenet då kjem ut i form av amoniumnitrat (NH3), som er den enklaste måten for plantene å ta nitrogenet opp på. Denne gjødsla er svært lettflytande ved at ein har teke ut store mengder tørrstoff (sjå skisse), og er lett å spreia på ein miljøvennleg måte ved hjelp av eksempelvis Agromiljø sitt miljøvennlege spreieslangekonsept. I tillegg kan det spreiast på kulturbeite i store delar av sesongen. Dermed kan også bøndene redusera sine behov for meir lagringskapasitet slik det no kjem framlegg om i dei nye spreieforskriftene for husdyrgjødsel, fortel Kristian.

    -Altså ein vinn-vinn situasjon for både bønder og gartnarar, ved at tomatgartnarane får rein energi til sine veksthusanlegg og bøndene får tilbake miljøvennleg gjødsel som sparer dei for pengar, reduserer klimautsleppa og som gir ein langt betre agronomi som sluttprodukt.

    Hydrogengass til hurtigbåtar som sluttprodukt
    Etter at dei ulike substrata har vore gjennom prosessen i reaktoren, vil CO2 gass og Metangass vera to av sluttprodukta. Desse to gassprodukta skal då igjennom ein reinseprosess (CO2) før den kan tilførast gartneria som vekststimuli. Metangassen må også gå gjennom ei oppgradering ved å bli tilført propan før den kan sendast ut på gassnettet, om ein får løyve til bruk av det.

    -Ein annan måte å gjera denne «reinsinga» på, er at ein etablerer eit anlegg for produksjon av hydrogen (H) i tillegg til at ein får ut elektrisitet og CO2 til gartneria som sluttprodukt. Då kan eksempelvis rutegåande båtar og ferjer som går på hydrogen bli ein kjøpar av dette. Som du skjønar så finns det mange plussfaktorar og store moglegheiter i eit slikt biogassanlegg, slår Kristan fast.

    -Kanskje blir det slik at hurtigbåtane eller ferjene legg til kai for å bunkra opp hydrogengass som drivstoff i nærleiken til eit slikt lokale biogassanlegg på øyane i Finnøy i framtida, avsluttar den visjonære og innovative 70-åringen.
    Han har alt vore i kontakt med sentrale personar, som er premissleverandørar for hurtigbåttrafikken i regionen, om eit slikt framtidig alternativ. Då med utgangspunkt i at både hurtigbåt- og ferjetrafikken skal ha nullutslepp frå sine båtar frå 2022.

    No håpar Spanne at snart 10 år i motbakke for å så inn dette framtidsretta grøne energi- og miljøkonseptet verkeleg kan få bein å stå på. Då i lys av gartneri- og husdyrnæringa sine forsterka miljøkrav som er rett rundt hjørne. Men også i lys av Stavanger kommune sine ambisiøse klimamålsetjingar

    -Det er vel ein gong slik at det er i motbakke det går oppover. Det får me håpa at i alle fall blir tilfelle med Biogass Finnøy til slutt, ironiserer Spanne. Han merkar i desse dagar ei gryande interesse også frå kommunar nordover langs Vestlandet for «Bioenergi Finnøy» sitt biogasskonsept. Men det er vel her på og i Finnøy-Rennesøy me har dei beste føresetnadane for å lukkast, spør Kristian og spelar med det ballen enno ein gong over til dei kommunale beslutningstakarane for å få drahjelp.

    For aksjekapitalen til Finnøy Bioenergi AS er i null for lenge sidan, etter snart 10 år i motbakke. Det same er «lommeboka»…

     

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 13.12.2018 - 13:03
    elg ombo 11.jpg

    Skogens konge på Ombo

     

    - Det er fyrste gong eg har høyrt om elg på Ombo. Den sto rett utanfor stovevindauget, det var mest ikkje til å tru, seier Tor- Reidar Byberg som var på hytta i Jørstadvågen då han og familien fekk eit syn dei seint vil gløyma.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 12.12.2018 - 09:54
    båtbrann.jpg

    Tre sikta etter båtbrann

    Tre menn er sikta i samband med båtbrannen ved Mjølsnesholmane.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 11.12.2018 - 08:28
    DSC_7618.JPG

    Leiter etter folk i sjøen

    Ved Mjølsnesholmane leiter eit Sea King redningshelikopter etter folk i sjøen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 10.12.2018 - 13:03
    ombo33.JPG

    Meir demokrati for folk på Ombo

    Kommunaldepartementet har bestemt seg: Ombo skal høyre til i Nye Stavanger. Det vil gi meir demokratisk påverknad, meiner statsråd Monica Mæland.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 06.12.2018 - 17:06

    Finnfast går så det susar

    Fram til 1.desember i år, har det vore heile 421293 passeringar gjennom Finnfast.Det er ein auke på 11000 ÅDT (årsdøgntrafikk)i forhold til same tidsrom i fjor,eller 2,6%.Gjennomsnittstrafikken er heile 1261 ÅDT per døger.37% av trafikken er elbilar som har betalingdfritak.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 06.12.2018 - 12:32
    DSC_0926.JPG

    Prisen går ned på Øyfast

    Norconsult meiner det vil kosta 3,5 milliardar å bygga Øyfast.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 06.12.2018 - 11:38
    vikevåg2.JPG

    Uklart om eigedomsskatt «på bymessig vis»

    Prosjektrådmannen for Nye Stavanger ynskjer å få greia ut nærmare kva område i den nye kommunen som skal betala eigedomskatt etter omgrepet «på bymessig vis».

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 04.12.2018 - 16:22
    38DC2A7A-BC9D-4A44-A378-3FD851F86623.jpeg

    Ordførarar jublar for daglege ferjeanløp til småøyane

    Av Jon Asgaut Flesjå

    Dette er ein historisk milepæl for alle småøyane i Ryfylke,jublar både rennesøyordførar Dagny Sunnanå Hausken og ordførarkollega i Finnøy,Henrik Halleland,etter at det i går mandag blei klart at alle dei mindre øyane i både Finnøy,Rennesøy,Strand og Hjelmeland frå 2021 får daglege ferjeanløp til og frå Stavanger og omkrinliggjande fastlandskaiar.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 29.11.2018 - 17:49

    Tomatdyrking på Sola flyplass

    Nøyaktig 90 år etter at det første tomatveksthuset på vel 50 m2 vart bygd, og tomateventyret starta og byrja å ta av i tomatkommunen Finnøy og Rogaland, er eit nytt tomatvekshus på den same storleiken under bygging inne i ankomsthallen på Sola flyplass.Her skal det alt i februar dyrkast kortreiste smakstomater til bruk i den nye Renaa-restauranten like ved.Det er Stavanger Aftenblad som melder dette i dag.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 27.11.2018 - 17:38

    Fylkespolitikarane vil ha biogassanlegg på Finnøy eller Rennesøy

    Eit fleirtal blandt fylkespolitikarane i Rogaland,går inn for av at det vert sett av midlar på budsjettet for 2019 til realisering av eit biogassanlegg i Finnøy eller Rennesøy.Det er NRK Rogaland som melder dette i dag.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 27.11.2018 - 16:11
    Finnfastopning4_liten.jpg

    Klart for påmelding til verdas første og einaste undersjøiske halvmaraton

    Laurdag 1. desember startar påmeldinga til den store løpsfesten: Ryfastløpet!

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 26.11.2018 - 12:44

    Møter naborivalar og gamle storheiter

    NFF Rogaland har kome med forslag til oppsett for neste års 5. divisjon.Der får Finnøy gjensyn med naborivalane Mastra og Kvitsøy.Også gamle lokale storheiter som SIF,Buøy og Jarl blir å finna i den same divisjonspulja.Det same gjer store breiddeklubbar som Forus & Gausel og Bogafjell frå Sandnes.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 24.11.2018 - 18:30

    Innertier for nytt skyteanlegg

    Laurdag ettermiddag lada bokstaveleg tala ordførar Henrik Halleland geværet, og fyrte av skotet som symbolet på at det nye og topp moderne skyteanlegget til Finnøy Skyttarlag på Kvame er opna.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 20.11.2018 - 23:00

    Kraftig nedgang i folketalet

    Ferske tal frå SSB (statistisk sentralbyrå) over befolkningsutviklinga i 3.kvartal,viser at Finnøy kommune har hatt ein nedgang i folketalet på heile 35 personar .Folketalet ligg per 1.oktober på 3171.Den 1. Juli i år var folketalet på 3206 personar. Også Rennesøy har ein nedgong på 9 personar.Her var folketalet per 1.oktober på 4829.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 19.11.2018 - 15:07

    Får to millionar etter Ombo-brannen

    Finnøy kommune har fått løyvd 2,018 millionar kroner i såkalla skjønsmidler etter den store skogbrannen på Ombo i byrjinga av juni i år.Det er Fylkesmannen i Rogaland som på vegne av kommunen har søkt kommunal- og moderniseringsdepartementet om desse ekstra midlane.Det som ein kompensasjon for dei svært store ekstra kosnadene kommunen har fått i samband med denne brannen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 15.11.2018 - 09:39
    ombo7.jpg

    Må venta på grenseavklaring

    Kommunal- og moderniseringsdepartementet har det ikkje travelt med å avklara kommunegrensa på Ombo.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 12.11.2018 - 11:39
    DSC_71621.JPG

    Traktor velta og stoppa trafikken

    Ein traktor har velta og sperrar nå trafikken på FV 519 ved Judaberg. Ambulanse og politi er på staden. Trafikken i Vikekleiva stoppa opp etter ulykka, der traktoren og tilhengaren framleis  ligg i vegbana. Politiet opplys at føraran av traktoren ikkje skal vera skada. Det er ennå ikkje klart når vegen kan vera open for vanleg trafikk igjen.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 09.11.2018 - 11:54

    Islendingane hjelper ryfylkebøndene ut av fôrkrisa

    I dag startar lossingen av heile 2700 runballar med grovfôr på Island med adresse Ladstein på Finnøy.Derfrå skal rundballane distribuerast rundt omkring til bønder over heile Ryfylke.Alle bønder  som manglar grovfor til husdyra sine etter den uvanlege kraftige tørkesommaren.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 09.11.2018 - 10:03

    Positive signal vedrørande hurtigbåtkutt

    Ein delegasjon ordførarar frå Ryfylke,saman med fylkesordførar Solveig Ege Tengesdal,var i går i møte med kommunal-og moderniseringsminister Monica Mæland i Oslo vedrørande dei kraftige kutta i dei økonomiske overføringane til drifta av hurtigbåtar i Ryfylke og Rogaland.Dette kan få alvorlege følgjer for rutetilbodet i heile Ryfylke,med eit betydelige svekka rutetilbod.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 08.11.2018 - 08:27
    DSC_5643.JPG

    Låg tillit til dei tilsette i kommunane

    Politikarane i Finnøy og Rennesøy har låg tillit til dei tilsette i kommunen. Det syner ei stor spørjeundersøking.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 07.11.2018 - 12:26

    Kolumbus positive til Buss-taxi i Rennesøy

    Etter eit møte med kommuneleiinga i forrige veke vedrørande moglegheita for å få innført ei ordning med Buss-taxi i Rennesøy, ser varaordføarar Jostein Eiane ,Kr.F, positivt på at ein kan få dette til alt frå skulestart neste år.

    » Les heile saka

    DETTE ER ROTMAPPEN FOR MODULEN NYHETER FOR KUNDE ØYPOSTEN

    Publisert 06.11.2018 - 14:51

    Vil ha lysløype i Teigen

    Til ein netto kostnad på langt under ein million kroner,etter fratrekk for moms og spelemidlar, vil ein kunne få til ei 1,2 kilometer lang lysløype i det populære turområdet i Teigen på Finnøy.

    » Les heile saka

    Nyheter

    Publisert 06.11.2018 - 13:21

    Hurtigbåtrutene til høgste politiske nivå

    Ordførarane i Ryfylke kjempar for å behalda rutetilbodet med hurtigbåtar.

    » Les heile saka